Architektura przyjazna seniorom – jak projektować mieszkania i osiedla z myślą o potrzebach osób starszych

1. Bezprogowe strefy i szerokie przejścia
   • Brak progów – eliminacja progów i schodków (również między łazienką a korytarzem) ułatwia poruszanie się, zwłaszcza z balkonikiem czy na wózku.
   • Szerokość drzwi – minimalnie 90 cm, by zapewnić wygodny dostęp dla osób z pomocą (chodzik, wózek).
   • Przestrzeń manewrowa – wokół mebli i sanitariatów zostaw co najmniej 150×150 cm wolnej powierzchni, aby umożliwić obrót wózkiem lub chodzikiem.
2. Ergonomiczne rozwiązania w kuchni i łazience
   1. Kuchnia
      • Blaty na różnych wysokościach – blat roboczy na 85 cm, a niższy segment na 70 cm dla użytkowników na siedząco.
      • Głębokie szuflady zamiast szafek wiszących – łatwy dostęp bez konieczności sięgania wysoko.
      • Płytkie półki – aby nie trzeba było się schylać lub wspinać.
   2. Łazienka
      • Uchwyty i poręcze – obok toalety, w kabinie prysznicowej czy przy umywalce.
      • Bezprogowy brodzik lub odpływ liniowy – ułatwia wejście.
      • Krzesło prysznicowe i składana półka – możliwość mycia w pozycji siedzącej.
      • Umywalka z wolną przestrzenią pod spodem – dla wózka lub dla osoby siedzącej.
3. Oświetlenie i kontrasty kolorystyczne
   • Dobre oświetlenie ogólne – lampa sufitowa z równomiernym, rozproszonym światłem.
   • Oświetlenie punktowe – lampki nad blatem kuchennym, przy łóżku, nad lustrem w łazience.
   • Reflektory ruchowe – lampy z czujnikiem zmierzchu w przedpokoju i na korytarzu.
   • Kontrasty – wyraźne oddzielenie kolorystyczne podłogi od ścian i progów ułatwia orientację i zapobiega potknięciom.
4. Materiały i wykończenia przyjazne użytkownikom
   • Antypoślizgowe powierzchnie – płytki i wykładziny o dużym współczynniku tarcia, zwłaszcza w łazience i kuchni.
   • Miękka wykładzina – w pokojach, gdyż amortyzuje ewentualne upadki.
   • Gładkie, łatwe w pielęgnacji powłoki – farby zmywalne i powierzchnie odporne na uszkodzenia.
5. Dostępność osiedla i otoczenie
   • Bezbarieryjne dojścia – podjazdy zamiast schodów przed wejściem do budynku, poręcze przy pochylni.
   • Ławki w ciągach komunikacyjnych – co 50–100 m, aby umożliwić odpoczynek podczas spaceru.
   • Oświetlenie zewnętrzne – punktowe lampy nad ścieżkami i przy wejściach do klatek.
   • Zielone strefy relaksu – płaskie alejki, zadaszone altany, ogródki warzywne czy sensoryczne ścieżki.
6. Technologie wspomagające
   • Systemy alarmowe i przywoławcze – przycisk SOS w łazience i obok łóżka, połączony z opieką lub recepcją.
   • Inteligentne oświetlenie – regulowane sceny świetlne, sterowane głosem lub pilotem.
   • Czujniki upadku i monitoringu – dyskretne urządzenia, które powiadomią opiekuna w razie niebezpieczeństwa.

Podsumowanie

Architektura przyjazna seniorom łączy funkcjonalność z estetyką, eliminując bariery i wspierając niezależność mieszkańców. Dzięki prostym zabiegom – od bezprogowych przejść, przez ergonomiczne łazienki, aż po kontrastowe wykończenia – można stworzyć przestrzeń bezpieczną i komfortową dla osób w każdym wieku. Inwestowanie w takie rozwiązania to nie tylko troska o pokolenie osób starszych, ale także długofalowa wartość dodana dla każdej nieruchomości.